ETKEN- EDİLGEN FİLLER HAYATIMIZIN NERESİNDE?

Hadi bakalım! Edebiyat dersi başlasın! Yok, şaka yapıyorum edebiyat değil konumuz. Fakat biraz edebiyattan ders alalım.
Hayatımızın içerisinde kullandığımız kelime ya da cümlelere hiç dikkat ettiniz mi? Kendimize sorduğumuz soruların, kullandığımız kelimelerin birer anlamı var: “ Bakış açımızı yansıtıyorlar”.
Hayat öğretmeye hazırdır; şayet siz öğrenmeye hazırsanız. Yazı işleri ile ilgilenirken, dilbilgisi bilgilerimi de gözden geçirmeye gayret ediyorum. Böyle bir çalışma içerisindeyken birden fark ettim ki, hepimiz etken ve edilgen filleri kullanıyormuşuz:) Ama esas mesele bunları kullanmakta değil. Biliyorsunuz yazılarımda en çok farkında olmanızı sağlamayı seviyorum. Bu aslında karşılıklı bir terapi gibi oluyor; çünkü ben de size aktarırken farkındalığımı artırıyorum. Etken-edilgen filler hayatımızın neresinde?
İnsanların kullandıkları dile dikkat ettiniz mi? Kullandıkları dil aynı zamanda karakterlerini de ortaya koyar. Kimileri daha cesur, daha güçlü, daha kararlı konuşur; kimileri de korkak, kararsız ve zayıftır. Biz onların karakterlerini tanımlarken sadece davranışlarına göre değil, dili kullanma şekillerine göre de yaparız. Dil, insanlar üzerinde oldukça etkilidir. Kendimizi ifade etme şeklimiz bir anlamda insanlara mesaj verir. Hatta net ifade ile konuşmak, dinlemek, davranışlarla karşımızdakine mesaj iletir ve mesaj alırız kaldı ki biz buna iletişim diyoruz.

Evet, resimdeki metinde bahsedildiği gibi insanın önemli becerilerinden biridir: “DİL BECERİSİ”.
Siz hangi dili kullanıyorsunuz? Etken mi? Edilgen mi?

Vallahi etken filler adı konusuna çok uygun onu söyleyebilirim. Örneklemeye, tanımlamaya çalışacağım. Etken bir karakter mi yoksa edilgen (etkilenen) bir karakter mi olduğunuzu daha iyi anlayacağınızı umuyorum.
Etken nedir? En basit şekli ile: Doğrudan doğruya öznenin yaptığı işi, oluşu anlatan eylem. Hatta özne olduğu kadar aynı zamanda bir sonuca katkıda bulunan ve etki edendir.
Etki eden insanlar, çevresini etkileyebilen, peşinden sürükleyebilen insanlardır. Hem güçlü, hem cesur hem de kararlı kişilerdir. Kararları hızlıca alır ve hemen uygularlar. Kullandıkları kelimeler nettir. Özne olarak asla gizli değildir. “Ben” kelimesini rahatlıkla kullanırlar. Ben yaptım, gördüm, duydum. Onlardan; “Ben bunu yaparım, yaptım” gibi cümleler duyarsınız. Genellikle başarmışta olurlar. Bazı etken görünen ama edilgen olan insanlarda vardır ancak onlardan daha sonra bahsedeceğim.
Etken insanlar, yönlendirme konusunda ustadır. Rahatça konuşma sırasında sizin tercihlerinizi değiştirmek için sizi ikna edebilir. Yöneticiler, liderler bu grubun insanıdır. İletişim ustasıdırlar ayrıca. Ancak liderlik söz konusu olduğunda parantez açmalıyım; eski görüşlere sahip yönetici ve liderler, sert davranışlarda bulunabilir. Onlar için, iletişim ustası demek oldukça zor. Neyse genele baktığımızda peşinden bir kitle geliyorsa; ETKİLEMİŞSİNDİR.
Peki, edilgen biriysen ( düşünme işareti yapamıyorum:)

Edilgen filler nedir? Edilgen insanlar nasıldır? Edebi bir bağlantı kurmaya devam ediyorum:) Özneleri bilinmeyen fiillere “edilgen fiil” denir. Bir cümlede işin kim tarafından yapıldığı bilinmiyorsa, fiil edilgen çatılıdır.
Peki, edilgen insanlar onlar tıpkı edebiyatta olduğu gibi, özneleri belli değildir. Yaptıkları işin sonuçlarını kabul etmezler, sorumluluk almazlar. Ya sinsice yapar belli etmezler hatta bunun için kullandığımız deyim vardır: “ karda yürür izini belli etmez”. Böyle kişiler ya sinsilik ya da korkularından net konuşmazlar. Pek ortaya çıkmayı sevmezler. Başkalarının söylediklerinden etkilenen, kararlarını başkasına bırakan, cesaretleri olmayan insanlardır. Silik tiplerde yine bu gruptan çıkar. Edilgen insanların dillerinde belirsizlik vardır. Yapacaklarını söyledikleri şeyleri de çeşitli nedenlerle yapmazlar ya da yapamazlar.

Etken ve edilgen filleri ve karakterleri biraz daha kafamızda anlamlandırabildik mi?

Bazı önerilerimde olacak:
• Edilgen cümlelerini etken yap!
• Etkin bir dil kullan, öznen ve yaptıkların net olsun.
• Ben diye başlayan cümleler kullan. (Ben….)
• Daha fazla sorumluluk al.

Etken eylemler kadar bazen geride kalmanızda gerekebilir. Etken veya edilgen eylemler seçim size ait. Siz hangisisiniz?

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s